Teknoloji

Dünyada ilk: Ticari fiber altyapı üzerinde kuantum ışınlama gerçekleştirildi

Kuantum bilgisini ışınlamak artık bilim kurgu değil. Deutsche Telekom’un Ar-Ge birimi T-Labs ile kuantum ağ teknolojileri geliştiren Qunnect, Berlin’de ticari bir telekom altyapısı üzerinde 30 kilometrelik mesafede kuantum ışınlama başarıyla gerçekleştirdi.

Ocak 2026’da gerçek bir saha ortamında yapılan testlerde, mevcut ticari fiber optik kablolar üzerinden kuantum bilgi aktarımı sağlandı. Deney, Qunnect’in ticari olarak sunulan kuantum dolanıklık dağıtım donanımı ile Deutsche Telekom’un Berlin’deki kuantum altyapısı kullanılarak gerçekleştirildi. Bu çalışma, gelecekteki “kuantum internet” hizmeti için gereken temel bileşenlerin laboratuvar dışındaki ilk pratik testi olması açısından büyük önem taşıyor.

%90 ortalama başarı oranı elde edildi

Deney kapsamında kuantum bitler (kübit), T-Labs Kuantum Laboratuvarı ile Berlin fiber test ağı üzerindeki bir düğüm arasında 30 km’lik fiber döngü üzerinden ışınlandı. Elde edilen verilere göre teleportasyon doğruluğu ortalama %90 seviyesine ulaştı, en yüksek noktada ise %95 doğruluk kaydedildi.

En dikkat çekici noktalardan biri ise işlemin, nötr atom kuantum bilgisayarları, atomik saatler ve hassas kuantum sensörleri için kritik öneme sahip 795 nm dalga boyunda gerçekleştirilmesi oldu. Bu da gelecekte farklı kuantum sistemlerinin mevcut telekom altyapısına entegre edilmesinin önünü açıyor.

Mevcut ağ üzerinde, veri trafiğiyle paralel gerçekleştirildi

Deutsche Telekom Yönetim Kurulu Üyesi Abdu Mudesir, Berlin’de gerçekleştirilen testin ticari fiber optik ağ üzerinde ve normal veri trafiğiyle paralel şekilde yapıldığını vurguladı. Bu gelişme, kuantum bilgisayarların farklı lokasyonlarda birbirine bağlanarak ortak işlem gücü oluşturmasının teknik temelini atıyor. Qunnect CTO’su Mael Flament ise teleportasyonun artık laboratuvar deneyi olmaktan çıkıp operatör kontrolünde gerçek ağ dolaplarında çalışabilen bir teknolojiye dönüştüğünü belirtti.

Kuantum ışınlama nedir?

Kuantum ışınlama, kuantum dolanıklık adı verilen bir fizik olgusuna dayanıyor. Dolanıklık, iki parçacığın birbirinden uzakta olmalarına rağmen aynı anda birbirlerinin durumunu etkileyebilmesi anlamına geliyor. Bu yöntemle, bir parçacığın kuantum durumu başka bir parçacığa aktarılabiliyor. Ancak, burada fiziksel bir parçacığın transferinden ziyade; bilgi, dolanıklık sayesinde bir noktadan diğerine taşınıyor.

Kuantum ışınlama, geleceğin kuantum internetinin temel yapı taşlarından biri olarak görülüyor. Bu teknoloji sayesinde, kuantum kriptografi ile ultra güvenli iletişim, dağıtık kuantum hesaplama, güvenli bulut tabanlı kuantum hizmetleri, kuantum veri merkezleri ve yüksek hassasiyetli sensör ağları gibi uygulamaların hayata geçirilmesi mümkün olacak.

Şirketler, bir sonraki aşamada çok düğümlü teleportasyon senaryolarını test ederek mesafeyi artırmayı ve metro ölçekli operatör ağlarında daha geniş kapsamlı kullanım senaryolarını değerlendirmeyi planlıyor.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu